فاطمه صابری

ساحره میرسیدی حدود ۵ ماه است که کار خود را به‌عنوان مشاور استاندار و مدیر کل امور بانوان و خانواده استانداری گیلان آغاز کرده است. استاندار گیلان در گفت‌وگویی با اشاره به سوابق میرسیدی دلیل این انتصاب را وضعیت نامساعد شغلی

برای زنان استان عنوان کرده بود. اشاره این مقام ارشد استان  به سابقه میرسیدی است که مشاور مدیرکل و رییس  اداره مدیریت بحران راه و شهرسازی، مدیریت سابق  مسکن و ساختمان و معاون شهرسازی و معماری اداره  مسکن و شهرسازی در آن دیده می‌شود. رزومه‌ای  که به زعم نجفی می‌تواند به بهبود وضعیت اشتغال  زنان پرتعداد تحصیلکرده و بیکار استان کمک کند.

با میرسیدی که در دفتر کارش در طبقه سوم  ساختمان مرکز بانوا ن  استانداری در میدان رازی  رشت ، با خوشرویی پذیرای ما شد  به گفت‌وگو  نشستیم   که بخشی از این مصاحبه با محوریت اشتغال زنان گیلانی در ادامه می‌آید …

 

   شما از اسفندماه گذشته کار خود را با دولتی شروع کردید که به نظر می‌رسد رویکردش در ارتباط با زنان، نسبت به دولت گذشته متفاوت باشد. دولتی که بحث ایجاد شغل برای زنان چندان دغدغه‌اش نبود. خانم میرسیدی میراث به‌جای مانده از دولت گذشته در گیلان – درحوزه زنان- برای شما چه بود؟

اجازه می‌خواهم وارد نقد عملکرد دولت گذشته در استان نشوم و درباره برنامه‌های دولت تدبیر و امید صحبت کنم. چون معتقدم شاید مدیران وقت چندان مقصر مشکلات نباشند، آنها مجری سیاست‌های ابلاغ شده بودند.

ابتدای صحبت‌هایم جمله‌ای از مقام معظم رهبری را مورد اشاره قرار می‌دهم که فرموده بودند مساله زن و خانواده در کشور در زمره مسائل درجه اول است. در همین راستا اداره کل امور بانوان و خانواده استانداری گیلان هم مانند اداره‌های مشابه، براساس سیاست‌های ابلاغ شده کشور و خواسته دولت تدبیر و امید در راستای تحقق عدالت و تعادل و توازن در همه زمینه‌های زندگی، برنامه‌های خود را به صورت ستادی در استان گیلان دنبال می‌کند.

مدیریت امور بانوان استانداری وظیفه دارد براساس سیاست‌گذاری ابلاغی، هدف‌ها را برای دستگاه‌های اجرایی تبیین کند و در راستای اهداف تعیین شده برنامه‌ها را مطالبه کند.

 چرا به‌روی مقوله زنان حساسیت وجود دارد اما به نظر می‌رسد مساله اشتغال آنها چندان دغدغه سیاستگذاران و مجریان نیست؟

ببینید ۴۹ درصد جمعیت کشورمان را زنان تشکیل داده‌اند. ۴۸ درصد از افرادی که در کشور به تحصیل اشتغال دارند، زن هستند. ۹/۱۱ درصد اشتغال کشور در اختیار زنان است.

در گیلان هم آمار اشتغال زنان براساس اطلاعات سال۹۰، ۱۵ درصد و از میانگین کشوری بالاتر است. نکته جالب در این ارتباط آن است که براساس آمار سال ۱۳۹۰ از ۳۵۰۵۷ نفر از افراد جویای کار در گیلان با تحصیلات فوق دیپلم به بالا، ۲۰۸۹۶ نفر زن هستند و ۱۴۶۱۱ نفر از آنها را مردان تشکیل می‌دهند. یعنی بیش از ۶۰ درصد افراد جویای کار دارای تحصیلات دانشگاهی در گیلان، زن هستند. البته ما به‌طور کلی در اشتغال کشور وضعیت خوبی نداریم.

   جزو ۳ استان اول بیکار کشور هستیم؟

بله اما در همین وضعیت هم در بحث اشتغال زنان از میانگین بالاتری برخورداریم.

   همان‌طور که اشاره کردید در زمینه اشتغال کلی در ایران، گیلان وضعیت خوبی ندارد. چه برنامه‌های مشخصی برای زنان تحصیل‌کرده بیکار در دست دارید؟

موضوع اشتغال زنان در استان از جمله مسائل دارای اولویت است. چون موضوع اشتغال در گیلان به مساله پیچیده‌ای تبدیل شده و طبق دستور استاندار، اشتغال زنان را به صورت جدی در دستور کار قرار داده‌ایم.

تاکنون نشست‌های مختلفی با شرکت‌های تعاونی، بانوان کارآفرین و با دست‌اندرکاران صنعت و معدن برگزار کرده‌ایم.

هدف ما این است در حوزه زنان و مشاغل خانگی محورهایی که قابل تقویت است را پیگیری کنیم. یعنی همزمان ما در حال دنبال کردن صنایع دستی و مشاغل خانگی هستیم باید این بخش را هم در نظر بگیریم که بستر کار برای قشر تحصیل‌کرده ما فراهم باشد.

  البته به نظر نمی‌رسد بخش دولتی قادر به ایجاد مشاغل موردنظر این افراد باشد؟

بله. بخش دولتی قادر به ساماندهی و جذب نیروهایی بیش از اکنون نیست و باید این افراد را در قالب طرح‌های اشتغال‌زایی کلان ساماندهی کرد. که ما در حال ساماندهی این بخش‌ها هستیم.

  خانم میرسیدی این رویه از گذشته هم بوده اما چون زنجیره‌ای در این بخش وجود ندارد تنها این کار برای زنان به صورت یک سرگرمی در می‌آید و آموزش و فعالیتشان منجر به توانمندی مالی نمی‌شود، چون نمی‌توانند به طور مستمر صنایع ساخته شده خود را به فروش برسانند.

بله اصلا موارد از این دست، یکی از دلایل مهاجرت روستاییان است و در حال حاضر بسیاری از جوانان از روستاها به شهرها کوچ کرده‌اند. وقتی گفته می‌شود که زن روستایی حصیربافی کند، باید بدانیم بازار محوری آن کجا است و چه کسی این کارهای دستی را از زنان خریداری می‌کند؟

به همین دلیل ما طرح آزمایشی را در یکی از روستاهای انزلی شروع کردیم. طی این طرح قرار است به ۴۰ زن روستایی آموزش داده شود و صنایع دستی تولید شده هم توسط آموزش دهنده خریداری شود. امیدواریم این طرح موفقیت‌آمیز باشد تا امکان تعمیم آن به دیگر مناطق وجود داشته باشد. در همین زمینه طرح بازارچه‌های دائمی صنایع دستی زنان را هم عملی کرده‌ایم.

   انتظار دارید حضور زنان در دهیاری‌ها به عنوان مشق مدیریتی فرض شده و زمینه راهیابی آنان به عرصه‌های کلان مدیریتی فراهم شود؟

این‌ موارد برداشتن گام است و من هم معتقدم به دلیل کاهش آسیب‌پذیری، زنان باید گام‌به‌گام پیش بروند. من به این روند خیلی امیدوارم. چون در حال حاضر خوشبختانه بیشتر از ۲۰ زن عضو شوراهای شهری گیلان هستند.

  خوشبختانه حضور دهیاران هم در روستاهای استان پررنگ شده است

بله در حال حاضر ۱۱۰ زن به عنوان دهیار در گیلان مشغول فعالیت هستند

تشکیل بانک اطلاعاتی بانوان نخبه به کجا انجامید؟

برای ایجاد بانک اطلاعاتی زنان توانمند، نخبه و شاخص استان، از کلیه دستگاه‌ها خواستیم که اطلاعات بانوان خودشان را در اختیار ما قرار دهند. در این زمینه ۳۰۰ شاخص و عنوان هم به دستگاه‌ها ابلاغ شده و آنها هم می‌توانند بر همین اساس زنان شاغل را به ما معرفی کنند. فکر می‌کنیم که وجود بانک اطلاعاتی به مسوولین استانی و ما کمک می‌کند تا استان را بهتر بشناسیم. به جز این می‌تواند برای زنان و دختران ما به‌عنوان یک الگو باشد که چگونه می‌توانند مسیرها را طی کنند.

هدف دیگر ما شناختن ظرفیت بانوان در شهرستان‌ها در حوزه‌های مختلف است. باید به تناسب هر شهرستانی که هست، بارگذاری‌های لازم را در حوزه اشتغال و مشاوره داشته باشیم. یکی از اقدامات ما در شهرستان‌ها همین مقوله است.

برنامه‌ریزی دیگر این است که بتوانیم در حوزه‌های ملی هم ورود پیدا کنیم. چون زن گیلانی با توجه به تاثیرگذاری که در تمام جنبه‌های زندگی دارد، ممکن است در خیلی از آمار و ارقام صحبتی از تاثیرگزاری‌اش منتشر نشود.

زنان گیلانی تاثیر زیادی در کشاورزی استان داشته و دارند، حتی شاید از مردان هم بیشتر برای ارتقای این بخش تلاش کرده باشند. زنان این جغرافیا مدیریت در سطح خرد را به صورت عملی نشان داده‌اند اما در عرصه کلان این موضوع چندان به چشم نمی‌آید

یکی از دلایل این موضوع عدم‌خودباوری است. اما به هر حال این موارد بسترسازی می‌خواهد و باید ذهنیات منفی را از بین برد.

در همین ارتباط نکته‌ا‌ی بگویم درباره اجلاس یونسکو در اصفهان. قرار است به زودی جشنواره میراث معنوی فرهنگی از سوی یونسکو در اصفهان برگزار شود که یکی از روزهای جشنواره به زنان اختصاص داده شده است. حالا ما در تلاش هستیم که در این اجلاس زنان توانمند گیلانی دیده شوند. این برنامه‌ها پروسه‌هایی است که کمک می‌کند ما بیشتر از گذشته به عرصه زنان وارد شویم.

  با توجه به برنامه‌های دولت روحانی دورنما را برای زنان امیدوارکننده می‌بینید؟

تصور می‌کنم وقتی دولتی چشم‌اندازی را برای خود تعریف می‌کند و همه برنامه‌هایش را بر همان اساس دنبال می‌کند، مطمئنم که می‌توان به آینده امیدوار بود.

شما مهم‌ترین چالش زنان گیلان را در بحث بیکاری می‌دانید یا آسیب‌های اجتماعی؟

درباره این مهم باید به‌طور کارشناسی صحبت کرد. چون ممکن است در یک استان بحث فرار دختران از منزل مساله باشد، در حالی‌که در گیلان این دغدغه وجود ندارد. در حال حاضر با سطوح تحصیل‌کرده و جویای کار و فقدان بازار مناسب در عرصه صنعتی، بیکاری در حال تبدیل شدن به یک چالش اساسی برای زنان و دختران ما است. این موضوع می‌طلبد که مدیران به جز برنامه‌های بلندمدت، برنامه‌های میان‌مدت و کوتاه‌مدتی هم برای این مهم داشته باشند.

طبق وظایف سازمانی می‌توانید زنان شایسته را شناسایی و آنها را در عرصه مدیریتی پیشنهاد کنید؟

حتی اگر شناسایی بانوان به‌طور مستقیم از طرف ما صورت نگیرد اما در حال حاضر این اقدام به دلیل اعتقادی که استاندار گیلان به حضور زنان دارد، از سوی ایشان مورد توجه است. آقای نجفی در مراسم روز زن هم در ارتباط با شناسایی و استفاده از زنان نخبه در استان در پست‌های خاص تاکید کردند. ممکن است این پست‌ها مثلا بخشداری باشد یا مدیریت در عرصه‌های مختلف. قطعا این فعالیت‌ها انجام می‌شود و ادامه‌دار خواهد بود.

اما با این همه انتظار فعالیت بیشتری در گیلان می‌رود مثلا وقتی در استان‌هایی با وضعیت متفاوت‌تر از گیلان فرمانداران زن منصوب می‌شود، انتظار وجود دارد که در گیلان این رویه ملموس تر باشد.

من در این زمینه با شما هم عقیده نیستم. بحث انتصاب زنان در پست‌های مختلف البته مهم است اما به عنوان فردی که در دستگاه‌های اجرایی فعالیت کرده‌ام، می‌گویم که ما آمار خوبی در زمینه استفاده از معاونان زن از سوی مدیران کل اداره‌ها داریم. فرماندار و مدیرکل به چشم می‌آیند اما معاونت‌ها دیده نمی‌شود. هر چند من هم معتقدم که توانمندی زنان ما بیش از آنچه می‌بینیم است.